Dijaliza predstavlja podršku oslabljene ili nadoknadu izgubljene bubrežne funkacije.
Hemodijalza može biti akutna i hronična, a sprovodi se preko dijaliznih katetera ili preko kreirane arterio-venske ( AV) fistule sa nativnim krvnim sudovima (anastomoza uspostavljena direktno između arterije i vene) ili uz upotrebu sintetskog materijala-grafta.
Vaskularni pristupi za hemodijalizu predstavljaju „Ahilovu petu pacijenata na dijalizi“. Godišnje se u svetu broj pacijenata na hemodijalizi uveća za 150-200/1 000 000 stanovnika.
Među novo otkrivenim pacijentima sa terminalnom bubrežnom insuficijencijom sve je više onih sa dijabetes melitusom i hipertenzijom kao uzročnikom bubrežne slabosti, a sve manje je pacijenata kod kojih glomerulonefritis uzrok terminalne bubrežne slabosti.
Prosečna starost novoregistrovanih pacijenata u programu hemodijalize je 53,2 ± 9,0 god sa predominacijom muškog pola.
U Srbiji se na hroničnom programu hemodijalize nalazi oko 4 500 bolesnika, a godišnje se na hemodijalizu uputi oko 300 novih bolesnika.
Navedeni epidemiološki podaci pokazuju veliki svetski socioekonomski značaj te lečenja bolesnika na hemodijalizi zahteva multidisciplinarni pristup.

Trajni vaskularni pristup za hemodijalizu treba da zadovolji sledeće kriterijume:
• protok od najmanje 300-350 ml/min,
• da poseduje dovoljnu dužinu segmenta za eksploataciju radi jednostavne i sigurne kanulacije,
• da se relativno lako kreira, to jest da ima mali operativni rizik,
• da ima nisku stopu komplikacija kao sto su tromboza, stenoza i aneurizma
• da ima što duži vek eksploatacije.

Trajni vaskularni pristup za hemodijalizu može biti preko arterio-venske (AV) fistule ili preko trajnih centralnih venskih katetera (Hickman).
Revoluciju u vaskularnim pristupima za hemodijalizu donose italijanski lekari Cimino i Brescia 1966 god. kada kreiraju unutrašnji AV šant između radijalne arterije i cefalične vene u anatomskoj burmutici, koji i danas predstavlja zlatni standard za kreiranje AV šanta, a odlikuje se niskim stepenom komplikacija i višestrukim benefitom za pacijenta.

Sa daljim tehnološko-tehničkim napretkom u medicini i pojavom sintetskih materijala u kliničku praksu uvodi se upotreba vaskularnih graftova za kreiranje AV fistula.
Svedoci smo da se danas gotovo svakodnevno u kliničku praksu uvodenovi savremeniji graftovi, specifično izrađeni za kreiranje trajnog vaskularnog pristupa koji se mogu eksploatisati neposredno nakon kreiranja dijaliznog pristupa.
U SAD-u kreirane AV fistule uz upotrebu graftova (PTFE) predstavljaju predominanti tip kreiranja vaskularnog pristupa, uprkos boljim rezultatima sa kreiranin nativnim AV fistulama.

Indikaciju za kreiranje AV fistule postavlja nefrolog a intervencija se najčešće izvodi u lokalnoj ili nekoj od regionalnih anestezija, a vrlo retko u opštoj anaesteziji. Uputno je preoperativno izvršiti ultrasonografski pregled i mapiranje radi evaluacije krvnih sudova sa kojima se planira kreiranje vaskularnog pristupa.

Trajni centralni venski kateteri ( CVK )- Hickman kateteri predstavljaju nužno ” zlo” kod pacijenata na hroničnom programu hemodijalize. Ovi kateteri se koriste za hemodijalizu kod pacijenata kod kojih nije moguće kreirati AV fistulu. CVK kao pristupno mesto koriste neku od magistralnih vena bolesnika ( jugularna, subklavijalna, femoralna) a sam vrh katetera se nalazi ili u gornjoj ili u donjoj šupljoj veni, to jest u blizini desne pretkomore.

Za planiranje mesta punkcije magistralne vene takođe je neophodno napraviti doplersonografsku verifikaciju prohodnosti iste, a sama intervencija se najčešće vrši u lokalnoj anesteziji.

Categoryaktuelno

U hitnim slučajevima        +381 785 8777